Hikmet ehli zatlar buyuruyor ki:
Her günah imanı tehlikeye sokmaya sebep olabilir ama şu üç günahın tesiri daha
kuvvetlidir:
1- İman nimetine şükretmemek,
2- İmanın gitmesinden korkmamak,
3- Müminleri incitmek, kalblerini kırmak. Hadis-i şerifte (Kalb kırmak, Kâbe’yi
yetmiş defa yıkmaktan daha kötüdür) buyruluyor. İyi olsun, kötü olsun hiçbir
insanın kalbini incitmemeli. Allahü teâlâyı en çok inciten küfürden sonra, kalb
kırmak gibi büyük günah yoktur. Büyük zatlar buyuruyor ki:
Hakiki Müslüman hiç gönül kırmaz.
Bilir bundan büyük bir günah olmaz.
* Bir Müslüman'a çatık kaşla bakmak haramdır. Güler yüzlü olmayan kimse mümin
sıfatlı değildir. Müslim Gayrimüslim herkese karşı güler yüzlü olmalıdır.
Başkasının kötü ahlâkından şikayet eden kimsenin kendisi kötü ahlâklıdır.
Başkalarının kötülüklerinden bahsediyorsak bu kendimizin kötü olduğunun
alametidir. Güzel ahlâk eziyetleri sineye çekmektir.
* Müminin alameti güler yüzdür. Münafığın alameti çatık kaşlı olmaktır. Allahü
teâlâ ihsan ettiği nimeti göstermemizi sever. Müslüman olmak nimetini nasıl
göstereceğiz; güler yüzümüzle, tatlı dilimizle, merhametimizle, şefkatimizle.
* Bir Müslüman diğerini hakir göremez. Çünkü Müslüman, Allahın sevdiği insan,
Allah yanında kıymeti büyük olan insan demektir. Müslüman'ı hakir görmek,
Allah’ın kıymet verdiğine değer vermemek olur.
* En büyük günah, günahı bilmemektir. Ondan büyük günah, günahı ibadet olarak
yapmaktır.
* Güzel ahlâk, kimseye yük olmamak, fakat herkesin yükünü çekmektir.
* Mertlik, herkes ile iyi geçinmektir.
* Herkese iyilik yapamayız; fakat, hiç kimseye kötülük yapmaya hakkımız yoktur.
* Müslüman demek, hasreti çekilen insan demektir. Bir kimsenin hasreti
çekilmiyorsa, son nefeste imanı tehlikededir.
*Ahirette kurtulmak, ibadetin çok olmasıyla ölçülmez, doğru iman ile yapılan
sahih ve salih amele bağlıdır. Salih amel, ihlaslı amel demektir. Kur’an-ı
kerimin çok yerinde “Salih amel” tabiri geçmektedir. (Ancak salih amel
işleyenler kurtulacaktır) buyrulmaktadır.
* Allahü teâlâdan, kendisini, kıyamet gününde cehennem ateşinden korumasını
isteyen bir kimse, müminlere karşı çok merhametli ve nazik olmalıdır.
* Köpek olan eve rahmet melekleri girmez. Kalbe de köpek mizaçlı kötü huyları
sokmamalıdır. Özellikle şu dört kötü huy daha tehlikelidir: Kibir, kıskançlık,
öfke, şehvet.
Demek ki kendini beğenmek, başkasındaki bir nimeti kıskanmak, öfkelenmek ve
şehvete kapılmak tehlikelidir.
* Herkese sıkıntı veren kibirlidir. Kimseyi beğenmemesi, herkesi şikayet etmesi
kibrindendir. Mütevazı demek ölü demektir. Ölü kimseyi şikâyet etmez, ölüyü de
şikayete gerek duymazlar.
* Fizikte bir kaide vardır. Artı artıyı, eksi eksiyi iter. Zıt kutuplar
birbirini çeker. İki kişinin ikisi de ben haklıyım derse neticede kavga çıkar,
huzursuzluk başlar. Birisi sen haklısın derse kavga biter.
Karı kocadan biri de diğerine sen haklısın derse geçim olur. İkisi de ben
haklıyım derse geçim olmaz. Peki, ikisi de sen haklısın derse ne olur? O evde
“ilahi aşk” başlar.
* İki şeyi unutma: Allah’ın seni her yerde gördüğünü ve ölümü hiç unutma. İki
şeyi de unut: Yaptığın iyilikleri ve sana yapılan kötülükleri unut.
MEHMET ALİ DEMİRBAŞ